*

           

w w w . h a y a t i l a d i a . g r

   Καλώς ήρθατε στην Ιστοσελίδα του ιδιωτικού Λαογραφικού Μουσείου " Χαγιάτι Λαδιά " στην Πρώτη Σερρών του Δήμου Αμφίπολης.

   

Το " Χαγιάτι Λαδιά " στην Πρώτη Σερρών του δήμου Αμφίπολης.

 

 

 

 

hayatiladia eisodos Εικόνα 4 - Η κεντρική πλατεία της Πρώτης
Αποψη της αυλόπορτας. Αποψη της αυλής με τα κτήρια. Αποψη του πρώτου κτηρίου. H πλατεία της Πρώτης.
Νέο Πάσχα στη Πρώτη Σερρών
 

Σάββατο του Λαζάρου

 

Κυριακή των Βαΐων

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΩΝ ΒΑΪΩΝ - ΜΕΤΑ ΒΑΪΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΔΩΝ

Χαρακτηριστικό έθιμο της ημέρας είναι ο στολισμός της εκκλησίας με βάγια, ενώ μετά τη λειτουργία ο παπάς ευλογεί και δίνει στους πιστούς βάγια, την οποία βάζουν στα εικονίσματα ή όπου αλλού χρειαζεται για  προστασία. Την Κυριακή των Βαΐων είναι έθιμο να τρώμε ψάρι.

7:00 π.μ. Όρθρος-Θεία Λειτουργία-Καθαγιασμός των Βαΐων
7:30 μ.μ. Ακολουθία του Νυμφίου

 

Μεγάλη Δευτέρα

 

7:30 μ.μ. Ακολουθία του Νυμφίου

 

Μεγάλη Τρίτη

 

7:00 μ.μ. Ακολουθία του Νυμφίου-Τροπάριο της Κασσιανής

 

Μεγάλη Τετάρτη

 

7:00 π.μ. Ώρες-Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία
6:00 μ.μ. Ιερόν Ευχέλαιον

Μεγάλη Πέμπτη

ΜΕΓΑΛΗ ΠΕΜΠΤΗ - Ο ΜΥΣΤΙΚΟΣ ΔΕΙΠΝΟΣ

Η Μ. Πέμπτη είναι η ημέρα του Μυστικού Δείπνου. Tο πρωί γίνεται η Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου και λέγεται για τους πιστούς ότι είναι καλό να λάβουν τη μέρα αυτή τη θεία κοινωνία.

Βασική ασχολία της ημέρας είναι και το βάψιμο των Αυγών. Πάσχα δίχως κόκκινα αυγά δε γίνεται. Για αυτό και η Μεγάλη Πέμπτη λέγεται επίσης και Κόκκινη Πέμπτη. 

Για παράδειγμα, όλα τα κόκκινα αυγά, δεν έχουν την ίδια χάρη. " Θαυμαστές ιδιότητες, έχει κυρίως το αυγό της Παναγίας, το πρώτο αυγό που θα βάψουν και θα το βάλουν στο εικονοστάσι του σπιτιού. Τα αυγά βάφονται κόκκινα σε ανάμνηση του χυμένου αίματος του Χριστού.

Τη Μεγάλη Πέμπτη, όταν τη Νύχτα διαβάζονται τα δώδεκα Ευαγγέλια και γίνεται η τελετή της Σταύρωσης του Χριστού, η συγκίνηση της λαϊκής ψυχής για το θείο δράμα κορυφώνεται. Γυναίκες και κορίτσια, διανυκτερεύουν στην εκκλησία, "φυλάγουν και μοιρολογούν το Χριστό" όπως συνηθίζουν να κάνουν για κάθε αγαπημένο τους νεκρό. Αναλαμβάνουν να στολίσουν τον επιτάφιο με γιρλάντες από λευκά λουλούδια, ώστε την Μεγάλη Παρασκευή το πρωί ο επιτάφιος είναι έτοιμος για να δεχθεί το "σώμα του Χριστού" κατά την Αποκαθήλωση.

7:00 π.μ. Εσπερινός-Θεία Λειτουργία Μ.Βασιλείου
7:00 μ.μ. Ακολουθία των Αγίων Παθών-12 Ευαγγέλια

Μεγάλη Παρασκευή

ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ - Η ΤΑΦΗ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

Η Μεγάλη Παρασκευή, είναι ημέρα απόλυτης αργίας και νηστείας. Σχεδόν ολόκληρη η μέρα, αφιερώνεται στην Αποκαθήλωση του Εσταυρωμένου και στην Ακολουθία του Επιταφίου. Οι κάτοικοι της Πρώτης ζούνε με κατάνυξη το θείο δράμα. Η έντονη του επιθυμία να συμμετάσχει στο πάθος του Κυρίου, διαφαίνεται και από κάποιες απλές, ωστόσο χαρακτηριστικές του πράξεις, τη Μεγάλη Εβδομάδα.

Η Μεγάλη Παρασκευή, είναι ημέρα πένθους, οι Πρωταίοι ζούνε με μεγάλη κατάνυξη το Θείο Δράμα. Τρώνε νερόβραστα φαγητά (Φασόλια, κομπόστα). Κανείς δεν πρέπει να πιάσει στα χέρια του πριόνι, σφυρί ή βελόνι, γιατί θεωρείται μεγάλη αμαρτία.

Το μεσημέρι, γίνεται η Αποκαθήλωση, και τότε αρχίζει ο στολισμός του Επιταφίου. Το στολισμό κάνουν τα κορίτσια του χωριού, με άνθη της άνοιξης: μενεξέδες, τριαντάφυλλα, κλπ. Όλα τα λουλούδια πλέκονται σε στεφάνια και γιρλάντες. (Το έθιμο του Πάσχα σχετικό με λουλούδια είναι ο στολισμός του επιτάφιου. Ο στολισμός των νεκρικών σωρών με λουλούδια είναι αρχαιότατο έθιμο ωστόσο στην χριστιανική παράδοση έχει πάρει άλλη διάσταση. Η περιφορά του ανθοστόλιστου επιτάφιου και η μυσταγωγία της τελετής θυμίζουν τα Ελευσίνια μυστήρια). Και αμέσως αρχίζει η συρροή του κόσμου και το προσκύνημα του Επιταφίου. Οι προσκυνητές, και κυρίως τα παιδιά αφού φιλήσουν την εικόνα, περνούν κάτω από τον Επιτάφιο.

Το βράδυ γίνεται ο Εσπερινός και η περιφορά του Επιταφίου. Της πομπής προπορεύεται η μπάντα και η χορωδία και παίζει πένθιμα εμβατήρια, ακολουθούν ο Σταυρός, οι ιεροψάλτες, ο κλήρος, οι μυροφόρες, οι πρόσκοποι, και οι πιστοί που ψέλνουν καθ' όλη τη διάρκεια της περιφοράς. Κατά διαστήματα η πομπή σταματά σε πλατείες και σταυροδρόμια και εκεί οι ιερείς ψάλλουν δεήσεις.

Στα λουλούδια του Επιταφίου, αποδίδεται μεγάλη θαυματουργός Δύναμη και μετά το τέλος της περιφοράς του επιταφίου οι πιστοί περνάνε κάτω από τον Επιτάφιο, πέρνοντας ένα άνθος. Ο επιτάφιος κρατάτε στην είσοδο της εκκλησίας από νέους που είναι σε ηλικία για να στρατευθούν, ώστε να περάσουν οι πιστοί του χωριού.

8:30 π.μ. Μεγάλες Ώρες-Εσπερινός της Αποκαθηλώσεως
7:00 μ.μ. Ακολουθία του Ιερού Επιταφίου

Μεγάλο Σάββατο

 

ΜΕΓΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟ - "ΔΕΥΤΕ ΛΑΒΕΤΕ ΦΩΣ" - Η ΑΝΑΣΤΑΣΗ - ΤΟ AΓΙΟ ΦΩΣ

Το Μεγάλο Σάββατο, οι πιστοί αρχίζουν να προετοιμάζονται για το χαρμόσυνο μήνυμα της Ανάστασης. Ήδη από το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου ψάλλεται ο μεγάλος Εσπερινός και ακούγεται για πρώτη φορά το "Ανάστα ο Θεός, κρίναι την γην". Λίγο πριν τα μεσάνυχτα, όλα τα φώτα της εκκλησίας σβήνουν και πέφτει παντού σκοτάδι. Στις 12 το βράδυ, ο ιερέας ψάλλει το "Δεύτε λάβετε φως" και βγαίνει με τη λαμπάδα του αναμμένη μέσα από την Ωραία Πύλη και δίνει φως στους εκκλησιαζόμενους.

Στη συνέχεια οι πιστοί βγαίνουν έξω από την εκκλησία, όπου ο παπάς διαβάζει το Ευαγγέλιο της Αναστάσεως και μόλις τελειώσει ψάλλει το "Χριστός Ανέστη..." Τσουγκρίζουν κόκκινα αυγά (Είναι κοινή συνήθεια να τσουγκρίζουν τα αυγά, δηλ. να κτυπά ο ένας τ' αυγό του άλλου, μύτη με μύτη). Αμέσως μετά αρχίζουν να πέφτουν πυροτεχνήματα και βεγγαλικά. Μετά την Ανάσταση, οι πιστοί μεταφέρουν στο σπίτι τους το Αγιο Φως της Ανάστασης. Στην είσοδο πριν μπουν στο σπίτι κάνουν το σημάδι του σταυρού με τον καπνό του κεριού πάνω στην πόρτα, το σχήμα του σταυρού.

Μετά ανάβουν το καντήλι και προσπαθούν να το κρατήσουν τουλάχιστον σαράντα ημέρες. Τότε παίρνουν από το εικονοστάσι το κόκκινο αυγό του περασμένου χρόνου και τοποθετούν ένα καινούργιο. Στη συνέχεια κάθονται στο Πασχαλινό τραπέζι για να φάνε την πατροπαράδοτη μαγειρίτσα (σούπα από αρνίσια εντόσθια).

7:30 π.μ. Εσπερινός-Θεία Λειτουργία Μ.Βασιλείου
11:00 μ.μ. Ακολουθία της Αναστάσεως

Κυριακή του Πάσχα

    ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ - ΤΟ ΠΑΣΧΑΛΙΝΟ ΤΡΑΠΕΖΙ

Στη Πρώτη, την Κυριακή του Πάσχα ψήνουν το αρνί στη σούβλα. Το αρνί συμβολίζει τον Χριστό που θυσιάστηκε σαν το αρνί για την σωτηρία όλης της ανθρωπότητας. Από την Κυριακή του Πάσχα και για 40 ημέρες οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί χαιρετούν ο ένας τον άλλον λέγοντας "Χριστός Ανέστη" και απαντώντας "Αληθώς Ανέστη". Η "δεύτερη" Ανάσταση, που γίνεται στης 11 το πρωί της Κυριακής του Πάσχα. Ο ενθουσιασμός για την Ανάσταση δεν εκφράζεται μόνο με το τσούγκρισμα των αυγών και το εορταστικό φαγοπότι, αλλά περιγράφεται και στα τραγούδια, που διασώθηκαν στον χρόνο περνώντας από στόμα σε στόμα.

11:00 π.μ. Εσπερινός της Αγάπης-Δεύτερη Ανάσταση
6:00 μ.μ. Μέγας Πανηγυρικός Εσπερινός μετ' αρτοκλασίας και Περιφοράς της εικόνας του Αγ. Γεωργίου

Περιφορά Αγίου Γεωργίου

ΠΑΝΗΓΥΡΗ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΣΤΗ ΠΡΩΤΗ ΣΕΡΡΩΝ

Ο χώρος του πανηγυριού ήταν το προαύλιο της εκκλησίας ή δίπλα στην εκκλησία, καθώς και η κεντρική πλατεία του χωριού. Το γλέντι και ο χορός ξεκινούσαν από το βράδυ της παραμονής και συνεχιζόταν και τη δεύτερη μέρα, μετά τη Θεία Λειτουργία.

Στην Πρώτη των Σερρών στους πρόποδες του Παγγαίου, το κυριότερο πανηγύρι γινόταν στην γιορτή του Αγίου Γεωργίου και το οποίο διαρκούσε μια ολόκληρη εβδομάδα. Στο πανηγύρι κατάφθαναν και ξένοι προσκυνητές, από άλλα μέρη της Ελλάδας, όπως τη Θράκη και τη Χαλκιδική. Πολλές φορές, ερχόταν και με τα δικά τους όργανα, όπως γκάιντες, ζουρνάδες και χόρευαν τους δικούς τους χορούς, κατά παρέες, όταν ξεκινούσαν τα γλέντια. Το χωριό, λόγω έλλειψης ντόπιων οργανοπαικτών, νοίκιαζε μουσικά όργανα. Συνήθως, ζουρνάδες και νταούλια, για τρεις μέρες, από την Ηράκλεια. Ο χορός ξεκινούσε από την ημέρα της  παραμονής, ενώ το βράδυ γινόταν ο κύριος χορός μπροστά στο εκκλησάκι.

Την ημέρα του πανηγυριού, μετά τη δοξολογία και τη λιτανεία, ξεκινούσε το γλέντι.  Το απόγευμα, διεξαγόταν αγωνίσματα στην κεντρική πλατεία του χωριού και μετά το τέλος αυτών, ακολουθούσε ο χορός μέχρι το πρωί. Χαρακτηριστικό ήταν, πως ο χορός και τα γλέντια συνεχιζόταν αδιάλειπτα και τις επόμενες ημέρες. Όταν κι αν τα όργανα έφευγαν, συνόδευε το γλέντι τους η λατέρνα. Οι χοροί που χορεύονταν ήταν καρσιλαμάδες, συρτοί βαριοί χοροί, χασάπικο, τσιφτετέλια και κάποιοι θρακιώτικοι χοροί.

7:00 π.μ. Όρθρος-Πανηγυρική Θεία Λειτουργία στον Ι.Ν. Αγ. Παρασκευής.

by Tsif Chris 1995

Αρχική σελίδα. ( Home ) | Η αρχιτεκτονική των ημιορεινών οικισμών του όρους Παγγαίου | H ιστορία του χωριού Πρώτη Σερρών

Η ιστορία της οικογενείας Αχιλλέα & Δάφνης Λαδιά | Το γενεαλογικό δένδρο της οικογενείας Λαδιά | Η αίθουσα πολιτιστικών εκδηλώσεων - Εκθέσεις

Συλλόγες " Χαγιάτι Λαδιά " |  Η κουζίνα | Το καθιστικό | Η κρεβατοκάμαρα | Ο αργαλειός της γιαγιάς | Ο χάρτης της ιστοσελίδας

Τα εργαλεία της καπνοκαλλιέργειας | Τα εργαλεία του θέρους | Τα εργαλεία της αμπελουργίας | Αντικείμενα αποθήκευσης

www.hayatiladia.gr

hayatiLadia

 

Website Design  &  Administration : Tsif

Copyright © 2014-2019  -    Last update 30/04/2019  -  All rights reserved.